Stel: u heeft jaren geleden cryptovaluta aangekocht, maar kunt vanwege het verlies van de unieke sleutel niet meer bij uw cryptowallet. Betekent dit dat uw cryptovaluta geen onderdeel meer vormen van uw box 3-vermogen? De Belastingdienst heeft in een Kennisgroepstandpunt aangegeven dat dat niet zonder meer het geval is.

Een verloren sleutel betekent niet automatisch een verloren bezit

Juridisch blijft een verloren bezit een bezit totdat de bezitter het welbewust opgeeft, óf totdat de bezitter de feitelijke macht verliest en redelijkerwijs geen mogelijkheid meer bestaat om deze terug te krijgen. Te denken valt aan de situatie van een man uit Wales die in 2013 per ongeluk een harde schijf met bitcoins heeft weggegooid. Deze harde schijf bevindt zich mogelijk nog steeds op een vuilstortplaats. De vraag is of in zo’n geval redelijkerwijs kan worden aangenomen dat de bitcoins definitief verloren zijn.

Waardering in box 3

Box 3-vermogensbestanddelen worden in de basis gewaardeerd op de waarde in het economische verkeer op 1 januari van het belastingjaar. De waarde van de ontoegankelijke wallet wordt volgens het Kennisgroepstandpunt op basis van objectieve maatstaven bepaald: wat is best betalende partij bereid te betalen voor deze wallet? Het Kennisgroepstandpunt laat in het midden waar deze markt zich voor een ontoegankelijke wallet bevindt en of die überhaupt bestaat. De wallet moet, ook als hij ontoegankelijk is, ieder jaar op de peildatum van 1 januari in box 3 worden aangegeven. Zolang er geen koper bereid is om de ontoegankelijke wallet te kopen, kan die waarde op 0 worden gesteld.

Wat als de sleutel later weer wordt teruggevonden

Wordt de toegang naderhand teruggevonden, dan kan volgens het Kennisgroepstandpunt de waarde worden gesteld op de werkelijke waarde. Waar eerder een waarde van 0 in aanmerking was genomen, dient bij de eerstvolgende waardepeildatum in box 3 weer de werkelijke waarde in aanmerking genomen te worden. Indien achteraf echter blijkt dat een belastingplichtige in de tussenliggende jaren toch toegang had of had kunnen krijgen, heeft de inspecteur onder omstandigheden de mogelijkheid om over die jaren alsnog box 3 belasting na te vorderen.

Het Kennisgroepstandpunt laat daarmee zien dat het verlies van de toegang of unieke sleutel niet automatisch betekent dat een cryptobezit voor box 3 verdwijnt. Doorslaggevend zijn de feiten en omstandigheden van het geval, waarbij aandacht moet worden besteed aan de vraag wat de ‘verloren’ crypto waard is.

Conclusie

Deze zienswijze van de Belastingdienst past bij hoe box 3 in het algemeen wordt uitgelegd: vermogen moet ieder jaar opnieuw op de peildatum worden gewaardeerd, ook als de omstandigheden later veranderen. De crypto wallet moet ieder jaar op de peildatum (1 januari) in box 3 worden aangegeven, ook als hij ontoegankelijk is. Het spanningsveld tussen toegang en bezit is daarbij uniek voor cryptovaluta: anders dan bij fysieke zaken zoals een gouden munt kunnen bezit en toegang van elkaar losraken.

Tot slot

Heeft u naar aanleiding van dit nieuwsbericht nog vragen over uw cryptovaluta in box 3, of over uw bewijspositie bij verloren toegang? Neemt u dan gerust contact met ons op.